Kamu Denetçiliği Kurumu · Tavsiye kararı

Atıf ağı
Diğer
Yazı boyutu

Atıf biçimi

Biçime dokunun, panoya kopyalanır.

Resmî kaynak

Başvuranın, bilgi edinme talebi hakkındadır.

Adalet, milli savunma ve güvenlik / Bilgi Edinme Hakkı ve Dilekçe Hakkının Kullanımının Engellenmesi

  • E. 2024/15611
  • K. 2025/6692
  • 16.06.2025

T.C.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ

KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU

(OMBUDSMANLIK)

SAYI
2025/6692-S.25.9823
BAŞVURU NO
2024/15611
KARAR TARİHİ
16/06/2025

TAVSİYE KARARI

BAŞVURAN
,TCKN:
BAŞVURUYA KONU İDARE
GENÇLİK VE SPOR BAKANLIĞI İSTANBUL GENÇLİK VE SPOR İL MÜDÜRLÜĞÜ İSTANBUL GENÇLİK VE SPOR İL MÜDÜRLÜĞÜ (İSTANBUL SPOR KULÜBÜ) TÜRKİYE ATICILIK FEDERASYONU BAŞKANLIĞI
BAŞVURUNUN KONUSU
Başvuranın, bilgi edinme talebi hakkındadır.
BAŞVURU TARİHİ
16/12/2024

I. BAŞVURUNUN KONUSU

1. Başvuran 16.12.2024 tarihli başvurusunda ve 16.01.2025 ve 29.04.2025 tarihli dilekçelerinde özetle,

1.1. İstanbul Gençlik ve Spor İl Müdürlüğünde 05.08.2019 ila 10.07.2024 tarihleri arasında fahri Atıcılık ve Avcılık İl Spor Temsilcisi, Havalı Ateşli Silahlar Antrenörü ve Tertip Kurulu Üyesi olarak görev yaptığını, CİMER Sistemi üzerinden adına olan teşekkür yazılarını/dilekçelerini talep ettiğini; ancak kasıtlı olarak verilmediğini ya da matbu cevaplar verildiğini, bilgi edinme hakkını kullanmasına engel olunduğunu, 4982 sayılı Kanun ve Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi Yönetmeliği hükümlerini yerine getirmeyen kurum ve kurum personellerinden şikâyetçi olduğunu iddia ve ifade ederek;

1.2. 10.11.2023 tarihinden sonra CİMER aracılığıyla veya dilekçe ile gönderilen teşekkür mektubu/dilekçesi ve lehine olan yazıların birer örneğini, Antrenör Sözleşmesi Fesih Belgesini, sözleşme fesih tarihini, İstanbul Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü ve Bahçelievler Gençlik ve Spor İlçe Müdürlüğüne 05.08.2019 ila 10.07.2024 tarihleri arasında atıcılık branşıyla ilgili verdiği dilekçeleri, idarece dilekçelere verilen cevabi yazıları, atıcılık spor dalı için alınan malzemeleri, 17.04.2024 tarihi itibariyle Atıcılık Antrenör Belgesinin bilgisi dışında kullanılıp kullanılmadığını 4982 sayılı Kanun kapsamında tarafına gönderilmesini, dilekçesinde talep ettiği belgeler ile ilgili cevapların durumlarının araştırılmasını Kurumumuzdan talep etmektedir.

II. İDARENİN BAŞVURUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARI

2. Kurumumuzun 22.01.2025 tarih S. sayılı ve 22.04.2025 tarih S. sayılı bilgi ve belge istem yazılarına istinaden Gençlik ve Spor Bakanlığı Sosyal İlişkiler ve İletişim Dairesi Başkanlığının Kurumumuz evrak birimine[11].02.2025 tarihinde kaydedilen sayılı, Sosyal Hizmetler Genel Müdürlüğünün Kurumumuz evrak birimine14.05.2025 tarihinde kaydedilen sayılı ve İstanbul Gençlik ve Spor İl Müdürlüğünün 30.04.2025 tarih sayılı cevabi yazı ve yazı eklerinde özetle;

2.1. Başvuru sahibinin başvuru konusuna ilişkin yargı organlarında açılmış bir dava bulunmadığı; başvuranın, İstanbul 12. İdare Mahkemesinde E. / numaralı atıcılık spor dalı İstanbul il temsilciliği görevine son verilmesine ilişin yürütmenin durdurulması ve iptali davası açtığı, yürütmenin durdurulması kararınca davanın derdest olduğu,

2.2. Bakanlığın Hukuk Hizmetleri Genel Müdürlüğünce ise başvuranın anılan dava ile aynı konuda bilgi edinme talebinde bulunduğu, talep ettiği bilgi/belgelerin dava dosyasında da tartışılabileceği göz önüne alındığında yargılama faaliyeti kapsamında istenebilecek bilgi/belgelerin ayrıca bilgi edinme başvurusu ile istenemeyeceği,

2.3. İl Müdürlüğünce dijital arşiv araştırması neticesinde teşekkür mektubu/dilekçesine rastlanılmadığı;
CİMER Sistemi üzerinden gelen teşekkür mektuplarının ise 26.11.2024 tarihli sayılı yazı ile başvurana iletildiği; ayrıca herhangi bir teşekkür dilekçesinin bulunmadığı bilgisinin de verildiği,

2.4. Başvuran tarafından daha fazla sayıda teşekkür belgesi/metinleri olduğu belirtilse de arşivde bulunmadığından mevcutların gönderildiği,

2.5. Başvuranın talep ettiği dokümanların bir kısmının idarelerinde bulunmadığı, il temsilcisi olarak çalıştığı döneme ait bilgi/belgelerin ise sadece idarelerinde bulunmadığı Türkiye Atıcılık Federasyonu Başkanlığı bünyesinde de bulunduğu,

2.6. İl müdürlüğüne atıcılık branşına dair verdiği dilekçe ve cevabi yazıların ise il müdürlüğü evrak kayıt biriminden talep edildiği, yapılacak fiziki/dijital arşiv taramasından sonra Bilgi Edinme Kanunu’nun izin verdiği ölçüde Kurumumuza ve başvurana iletildiği/iletileceği,

2.7. Başvuru sahibinin İstanbul Spor Kulübü ile imzaladığı sözleşme ve sözleşmeye dair belgelerin yazı ekinde sunulduğu,

2.8. Başvuranın atıcılık antrenör belgesinin bilgisi dışında kullanılmasına dair il müdürlüğünde herhangi bir bilgi/belge bulunmadığından bir değerlendirme yapılamadığı; idareleri ile hukuki bir bağlantısının bulunmadığı,

2.9. İstanbul Spor Kulübünce ise; başvuranın atıcılık antrenörlük belgesinin kendisi bilgisi dışında kullanıldığı iddiasının asılsız olduğu, hiçbir zaman bu durumun söz konusu olmadığı,

2.10. Başvuranın taleplerinin idarelerince titizlikle ilgili mevzuat hükümlerince yerine getirildiği, başvuranın defaten yaptığı başvurulara (süreç Federasyon tarafından yürütüldüğünden) yapılacak herhangi bir işlem bulunmadığından CİMER mevzuatı gereği benzer içerikte cevaplar verildiği ve “başvuru hakkının kötüye kullanımı” olarak yorumlandığı,

2.11. Başvuranın İl İdare Kurulu ve İl Yazı İşleri Müdürlüğüne yaptığı başvurulara da idare tarafından gerekli açıklama ve izahatın gönderildiği; tüm başvurularına da idare tarafından resmi yazı ile cevap verildiği, bilgi edinme hakkının kullanılmasına engel olunduğuna ilişkin iddiaların gerçeği yansıtmadığı,

3. Kurumumuzun 22.4.2025 tarih S. sayılı bilgi ve belge istem yazılarına istinaden Türkiye Atıcılık Federasyonu Başkanlığının Kurumumuz evrak birimine 25.04.2025 tarihinde kaydedilen sayılı yazı ve eklerinde özetle;

3.1. 10.11.2023 tarihinden sonra başvuran hakkında CİMER üzerinden gönderilen teşekkür yazılarının başvuranın Federasyonda kayıtlı e-posta adresine süresi içerisinde gönderildiği,

3.2. Federasyon ile başvuran arasında antrenörlük hizmetine dair herhangi bir sözleşme bulunmadığından antrenörlük sözleşmesi ve sözleşme fesih belgesine dair bir kayıt bulunmadığı,

4. Kurumumuzun 22.04.2025 tarih S. sayılı bilgi ve belge istem yazılarına istinaden Bahçelievler Gençlik ve Spor İlçe Müdürlüğünün Kurumumuz evraklarına 30.04.2025 tarihinde kaydedilen ve sayılı yazı ve eklerinde özetle;

05.08.2019 ila 10.07.2024 tarihleri arasında tarafından verilen atıcılık branşı ile ilgili dilekçeler, dilekçelere verilen cevaplar ve malzeme tutanaklarının ekte sunulduğu, açıklamalarına yer verilmektedir.

III. İLGİLİ MEVZUAT

5. 18.10.1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın,

5.1. “Temel hak ve hürriyetlerin sınırlanması” başlıklı 13.maddesinde; “Temel hak ve hürriyetler, özlerine dokunulmaksızın yalnızca Anayasanın ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere bağlı olarak ve ancak kanunla sınırlanabilir. Bu sınırlamalar, Anayasanın sözüne ve ruhuna, demokratik toplum düzeninin ve laik Cumhuriyetin gereklerine ve ölçülülük ilkesine aykırı olamaz.”,

5.2. “Temel hak ve hürriyetlerin korunması” başlıklı 40. maddesinde; “Anayasa ile tanınmış hak ve hürriyetleri ihlal edilen herkes, yetkili makama geciktirilmeden başvurma imkânının sağlanmasını isteme hakkına sahiptir. Devlet, işlemlerinde, ilgili kişilerin hangi kanun yolları ve mercilere başvuracağını ve sürelerini belirtmek zorundadır. … ”,

5.3. “Sporun geliştirilmesi ve tahkim” başlıklı 59. maddesinde; “Devlet, her yaştaki Türk vatandaşlarının beden ve ruh sağlığını geliştirecek tedbirleri alır, sporun kitlelere yayılmasını teşvik eder. Devlet başarılı sporcuyu korur. (Ek fıkra: 17/3/2011-6214/1 md.) Spor federasyonlarının spor faaliyetlerinin yönetimine ve disiplinine ilişkin kararlarına karşı ancak zorunlu tahkim yoluna başvurulabilir. Tahkim kurulu kararları kesin olup bu kararlara karşı hiçbir yargı merciine başvurulamaz.”,

5.4. “Dilekçe, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkı” başlıklı 74. maddesinde; “… Herkes, bilgi edinme ve kamu denetçisine başvurma hakkına sahiptir. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına bağlı olarak kurulan Kamu Denetçiliği Kurumu idarenin işleyişiyle ilgili şikâyetleri inceler. ...”,

6. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 10.maddesinde; “Herkes ifade özgürlüğü hakkına sahiptir. Bu hak, ... haber ve görüş alma ve de verme özgürlüğünü de kapsar. … Görev ve sorumluluklar da yükleyen bu özgürlüklerin kullanılması, yasayla öngörülen ve demokratik bir toplumda … başkalarının şöhret ve haklarının korunması, gizli bilgilerin yayılmasının önlenmesi … için gerekli olan bazı formaliteler, koşullar, sınırlamalar veya yaptırımlara tabi tutulabilir.”,

7. 09.10.2003 tarihli ve 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu’nun;

7.1. “Amaç” başlıklı 1. maddesinde; “Bu Kanunun amacı; demokratik ve şeffaf yönetimin gereği olan eşitlik, tarafsızlık ve açıklık ilkelerine uygun olarak kişilerin bilgi edinme hakkını kullanmalarına ilişkin esas ve usulleri düzenlemektir.”,

7.2. “Tanımlar” başlıklı 3. maddesinde; “ … c) Bilgi: Kurum ve kuruluşların sahip oldukları kayıtlarda yer alan bu Kanun kapsamındaki her türlü veriyi,

d) Belge: Kurum ve kuruluşların sahip oldukları bu Kanun kapsamındaki yazılı, basılı veya çoğaltılmış dosya, evrak, kitap, dergi, broşür, etüt, mektup, program, talimat, kroki, plân, film, fotoğraf, teyp ve video kaseti, harita, elektronik ortamda kaydedilen her türlü bilgi, haber ve veri taşıyıcılarını, … ifade eder.”,

7.3. “Bilgi edinme hakkı” başlıklı 4. maddesinde; “Herkes bilgi edinme hakkına sahiptir. …”,

7.4. “Bilgi verme yükümlülüğü” başlıklı 5. maddesinde; “Kurum ve kuruluşlar, bu Kanunda yer alan istisnalar dışındaki her türlü bilgi veya belgeyi başvuranların yararlanmasına sunmak ve bilgi edinme başvurularını etkin, süratli ve doğru sonuçlandırmak üzere, gerekli idari ve teknik tedbirleri almakla yükümlüdürler. …”,

7.5. “istenecek bilgi veya belgenin niteliği” başlıklı 7. maddesinde; “Bilgi edinme başvurusu, başvurulan kurum ve kuruluşların ellerinde bulunan veya görevleri gereği bulunması gereken bilgi veya belgelere ilişkin olmalıdır.

Kurum ve kuruluşlar, ayrı veya özel bir çalışma, araştırma, inceleme ya da analiz neticesinde oluşturulabilecek türden bir bilgi veya belge için yapılacak başvurulara olumsuz cevap verebilirler.

İstenen bilgi veya belge, başvurulan kurum ve kuruluştan başka bir yerde bulunuyorsa, başvuru dilekçesi bu kurum ve kuruluşa gönderilir ve durum ilgiliye yazılı olarak bildirilir.”,

7.6. “Gizli bilgileri ayırarak bilgi veya belge verme” başlıklı 9. maddesinde; “İstenen bilgi veya belgelerde, gizlilik dereceli veya açıklanması yasaklanan bilgiler ile açıklanabilir nitelikte olanlar birlikte bulunuyor ve bunlar birbirlerinden ayrılabiliyorsa, söz konusu bilgi veya belge, gizlilik dereceli veya açıklanması yasaklanan bilgiler çıkarıldıktan sonra başvuranın bilgisine sunulur. Ayırma gerekçesi başvurana yazılı olarak bildirilir.”,

7.7. “Başvuruların cevaplandırılması” başlıklı 12. maddesinde; “Kurum ve kuruluşlar, bilgi edinme başvurularıyla ilgili cevaplarını yazılı olarak veya elektronik ortamda başvuru sahibine bildirirler.

Başvurunun reddedilmesi halinde bu kararın gerekçesi ve buna karşı başvuru yolları belirtilir.”,

7.8. “İtiraz usulü” başlıklı 13. maddesinde; “Bilgi edinme istemi (…)[1]reddedilen başvuru sahibi, yargı yoluna başvurmadan önce kararın tebliğinden itibaren on beş gün içinde Kurula itiraz edebilir. Kurul, bu konudaki kararını otuz iş günü içinde verir. Kurum ve kuruluşlar, Kurulun istediği her türlü bilgi veya belgeyi on beş iş günü içinde vermekle yükümlüdürler.

Kurula itiraz, başvuru sahibinin idarî yargıya başvurma süresini durdurur.”,

7.9. “Yargı denetimi dışında kalan işlemler” başlıklı 15. maddesinde; “Yargı denetimi dışında kalan idari işlemlerden kişinin çalışma hayatını ve mesleki onurunu etkileyecek nitelikte olanlar, bu Kanun kapsamına dâhildir. Bu şekilde sağlanan bilgi edinme hakkı işlemin yargı denetimine açılması sonucunu doğurmaz.”,

7.10. “İdari soruşturmaya ilişkin bilgi veya belgeler” başlıklı 19. maddesinde; “Kurum ve kuruluşların yetkili birimlerince yürütülen idari soruşturmalarla ilgili olup, açıklanması veya zamanından önce açıklanması halinde; a) Kişilerin özel hayatına açıkça haksız müdahale sonucunu doğuracak, b) Kişilerin veya soruşturmayı yürüten görevlilerin hayatını ya da güvenliğini tehlikeye sokacak, c) Soruşturmanın güvenliğini tehlikeye düşürecek, d) Gizli kalması gereken bilgi kaynağının açığa çıkmasına neden olacak veya soruşturma ile ilgili benzeri bilgi ve bilgi kaynaklarının temin edilmesini güçleştirecek, bilgi veya belgeler, bu Kanun kapsamı dışındadır.”,

7.11. “Özel hayatın gizliliği” başlıklı 21. maddesinde; “Kişinin izin verdiği haller saklı kalmak üzere, özel hayatın gizliliği kapsamında, açıklanması halinde kişinin sağlık bilgileri ile özel ve aile hayatına, şeref ve haysiyetine, mesleki ve ekonomik değerlerine haksız müdahale oluşturacak bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır. Kamu yararının gerektirdiği hallerde, kişisel bilgi veya belgeler, kurum ve kuruluşlar tarafından, ilgili kişiye en az yedi gün önceden haber verilerek yazılı rızası alınmak koşuluyla açıklanabilir.”,

7.12. “Kurum içi düzenlemeler” başlıklı 25. maddesinde; Kurum ve kuruluşların, kamuoyunu ilgilendirmeyen ve sadece kendi personeli ile kurum içi uygulamalarına ilişkin düzenlemeler hakkındaki bilgi veya belgeler, ... Ancak, söz konusu düzenlemeden etkilenen kurum çalışanlarının bilgi edinme hakları saklıdır.”,

8. 14.06.2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu’nun; “Kurumun görevi” başlıklı 5. maddesinin birinci fıkrasında; “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla görevlidir.”,

9. 22.04.2022 tarihli ve 7405 sayılı Spor Kulüpleri Ve Spor Federasyonları Kanunu’nun;

9.1. “Spor federasyonu il temsilcisi” başlıklı 37. maddesinde;“… Spor federasyonlarının il temsilcileri, 34. maddenin birinci fıkrasında aranan şartlar dâhilinde federasyon başkanının teklifi ve Bakanlık onayı ile görevlendirilir.”,

9.2. “Spor federasyonunun görev ve yetkileri” başlıklı 38. maddesinde; “Spor federasyonunun görev ve yetkileri şunlardır: … ğ) Bakanlık bilişim sistemlerini kullanmak. …”,

9.3. “Geçiş hükümleri” başlıklı Geçici 1. maddenin yedinci fıkrasında; “Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte; 3289 sayılı Kanun uyarınca kurulan bağlı ve bağımsız spor federasyonları, bu Kanuna göre kurulmuş spor federasyonu olarak kabul edilir. Diğer kanunlarda bağlı ve bağımsız spor federasyonlarına yapılan atıflar spor federasyonlarına yapılmış sayılır.”,

10. 27.04.2004 tarihli ve 25445 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bilgi Edinme Hakkı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Esas ve Usuller Hakkında Yönetmelik’in;

10.1. “Bilgi edinme hakkı” başlıklı 5. maddesinde; “Herkes, Kanun ve bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usuller çerçevesinde bilgi edinme hakkına sahiptir.

Türkiye'de ikamet eden yabancılar ile Türkiye'de faaliyette bulunan yabancı tüzel kişiler, isteyecekleri bilgi kendileriyle veya faaliyet alanlarıyla ilgili olmak kaydıyla ve karşılıklılık ilkesi çerçevesinde, Kanun ve bu Yönetmelik hükümlerinden yararlanırlar. Bu kapsamdaki başvurular Türkçe olarak yapılır. Karşılıklılık ilkesi kapsamında bulunan ülkeler Dışişleri Bakanlığınca Resmi Gazetede ilan edilir.

Türkiye'nin taraf olduğu uluslararası sözleşmelerden doğan hak ve yükümlülükleri saklıdır.”,

10.2. “Bilgi verme yükümlülüğü kapsamında alınacak tedbirler” başlıklı 6. maddesinde; “Kurum ve kuruluşlar, Kanunda yer alan istisnalar dışındaki her türlü bilgi veya belgeyi, Kanunda ve bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre başvuranların yararlanmasına sunmak ve bilgi edinme başvurularını etkin, süratli ve doğru sonuçlandırmak üzere gerekli idari ve teknik tedbirleri almakla yükümlüdür. Kurum ve kuruluşlar, ellerinde mevcut olan ve bilgi edinme başvurusuna konu olabilecek bütün bilgi veya belgeleri, bilgi edinme hakkının kullanımını kolaylaştıracak şekilde tasnif ederler. Bu amaçla kurum ve kuruluşların belge kayıt, dosyalama ve arşiv düzeniyle ilgili gerekli idari ve teknik tedbirler alınır. …”,

10.3. “Gizli bilgileri ayırarak bilgi veya belge verme” başlıklı 21. maddesinde; “İstenen bilgi veya belgelerde, gizlilik dereceli veya açıklanması yasaklanan bilgiler ile açıklanabilir nitelikte olanlar birlikte bulunuyor ve bunlar birbirlerinden ayrılabiliyorsa, söz konusu bilgi veya belge, gizlilik dereceli veya açıklanması yasaklanan bilgiler çıkarıldıktan sonra başvuranın bilgisine sunulur. Ayırma gerekçesi başvurana yazılı olarak bildirilir.”,

10.4. “Kanunda istisna sayılan bilgi veya belgelere ilişkin talepler” başlıklı 23. maddesinde; “Kanunda bilgi edinme hakkının istisnaları olarak düzenlenen konularda yapılan bilgi edinme başvuruları reddedilir ve ret kararı başvuru sahibine gerekçeli olarak bildirilir.”,

10.5. “Özel hayatın gizliliği” başlıklı 32. maddesinde; “Kişinin izin verdiği haller saklı kalmak üzere, özel hayatın gizliliği kapsamında, açıklanması halinde kişinin sağlık bilgileri ile özel ve aile hayatına, şeref ve haysiyetine, mesleki ve ekonomik değerlerine haksız müdahale oluşturacak bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır. Kamu yararının gerektirdiği hallerde, kurum ve kuruluşların kayıtlarında bulunan kişisel bilgi veya belgeler, kurum ve kuruluşlar tarafından, ilgili kişiye en az yedi gün önceden haber verilerek yazılı rızası alınmak koşuluyla açıklanabilir.”, hükmünü amirdir.

IV. KAMU DENETÇİSİ ERTUNÇ ERKAN BALTA’NIN KAMU BAŞDENETÇİSİ’NE ÖNERİSİ

11. Başvuranın iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek hazırlanan “Tavsiye Kararı Önerisi” Kamu Başdenetçisi’ne sunulmuştur.

V. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

A. Hukuka ve Hakkaniyete Uygunluk Yönünden Değerlendirme

12. Kurumumuza şikâyet başvurusunda bulunan başvuran 1 numaralı paragrafta açıklandığı üzere, İstanbul Gençlik ve Spor İl Müdürlüğünde görev yaptığı çalışmalarından dolayı 10.11.2023 tarihinden sonra gönderilen teşekkür yazılarını, Antrenör Sözleşmesi Fesih Belgesini, sözleşme fesih tarihini, 05.08.2019 ila 10.07.2024 tarihleri arasında atıcılık branşı ile ilgili verdiği dilekçeleri ve idarenin dilekçelere cevabi yazılarını, atıcılık spor dalı için alınan malzemeleri, 17.04.2024 tarihi itibariyle Atıcılık Antrenör Belgesinin bilgisi dışında kullanılıp kullanılmadığını 4982 sayılı Kanun kapsamında tarafına gönderilmesini talep etmektedir.

13. İdarelerce; Bilgi Edinme Kanunu’nun izin verdiği ölçüde başvuranın talep ettiği belgelerin kendisine bildirildiği; temin edilemeyenlere ilişkin ise fiziki/dijital arşiv taraması neticesinde verileceği; ayrıca yargılama faaliyeti kapsamında bilgi edinme talebinde bulunulamayacağı, anılan sözleşmenin ve sözleşme sonrasına ilişkin belgelerin idarelerinde bulunmadığı, ayrı bir tüzel kişilik ile başvuran arasında imza altına alındığından hukuki sorumluluklarının bulunmadığı belirtildiğinden şikâyete esas konu uyuşmazlığa neden olmaktadır.

14. Dosya kapsamında yer alan bilgi/belgelerin incelenmesi neticesinde;

14.1. Başvuran, 13.08.2024 tarihinde Kurumumuza şikâyet sebebi, konusu ve tarafları aynı olan başvuruda bulunmuş olup18.11.2024 tarihinde / sayılı “Gönderme Kararı” alınmıştır.

14.2. Anılan karara ilişkin olarak; İstanbul Gençlik ve Spor İl Müdürlüğünün 21.11.2024 tarih sayılı yazı ile görevden alınmasına dair işlemlerin Türkiye Atıcılık ve Avcılık Federasyonu Başkanlığınca gerçekleştirildiği; başvuranın buna dair devam eden dava sürecinin tamamlanması gerektiği belirtilmiştir.

14.3. Anılan karara ilişkin olarak; Türkiye Atıcılık Federasyonu Başkanlığınca 18.12.2024 tarih sayılı yazıyla, 24.10.2021 tarihli Genel Kurulda mutabakata varılarak Bakanlık Makamının 21.04.2022 tarihli sayılı Onayı ile il temsilciliğine uygun görüldüğü yine Bakanlık Makamının 09.05.2024 tarihli sayılı Onayı görevine son verildiği; ayrıca 6. Olağan ve Mali Genel Kurul neticesinde tüm il temsilcilerinin görevinin sona erdiği belirtilmiştir.

14.4. Bu bağlamda, federasyon başkanının teklifi ve Gençlik ve Spor Bakanlığının 21.04.2022 ve sayılı onayı ile başvuranın İstanbul Atıcılık ve Avcılık İl Spor Temsilcisi olarak görevlendirildiği, hakkında 23.02.2024, 28.02.2024 ve 01.03.2024 tarihli tutanaklar gerekçe gösterilerek Türkiye Atıcılık ve Avcılık Federasyonu Başkanlığı yönetim kurulunun 28.02.2024 tarih 100 numaralı kararı ile İstanbul il temsilciliği görevine son verilmesi yönünde karar alındığı, 23.03.2024 tarih E- sayılı yazı ile Gençlik ve Spor Bakanlığına bildirildiği, akabinde Gençlik ve Spor Bakanlığı Spor Hizmetleri Genel Müdürlüğünün 09.05.2024 tarih E- sayılı onayı ile 7405 sayılı Kanun’un 37. maddesi gereğince, İstanbul Atıcılık ve Avcılık il spor dalı temsilcisi olarak görev yapmakta olan yönetim kurulu kararı ile görevden alınması nedeniyle boşalan İstanbul Atıcılık ve Avcılık il spor temsilciliği görevine başka bir şahsın görevlendirildiği anlaşılmaktadır.

14.5. Başvuranın, Spor Hizmetleri Genel Müdürlüğünün 09.05.2024 tarih E- sayılı işleminin hukuka aykırı olduğunu ileri sürülerek iptali istemi ile İstanbul 12. İdare Mahkemesinde açtığı dava, T.

26.03.2025, numaralı karar ile işlemin iptali yönünde sonuçlanmıştır.

14.6. Bakanlığın İstanbul İl müdürlüğünce başvuranın başvuru konusuna ilişkin yargı organlarında açılmış bir dava bulunmadığı belirtilirken; Hukuk Hizmetleri Genel Müdürlüğünce başvuranın anılan dava ile aynı konuda bilgi edinme talebinde bulunduğu ve yargılama faaliyeti kapsamında istenebilecek bilgi/belgelerin ayrıca bilgi edinme başvurusu ile istenemeyeceğinin belirtildiği görülmektedir.

14.7. Başvuranın talebine bakıldığında ise; tarafına gelen teşekkür yazıları, Antrenör Sözleşmesi Fesih Belgesi, sözleşme fesih tarihi, atıcılık branşı ile ilgili verdiği dilekçeler ve idarenin dilekçelere cevabi yazıları, atıcılık spor dalı için alınan malzemeleri ve Atıcılık Antrenör Belgesinin bilgisi dışında kullanılıp kullanılmadığına dair bilgi edinme başvurusu olduğu görülmektedir.

14.8. Başvuranın, tarafına gelen otuz yedisi CİMER Sistemi üzerinden olmak üzere tüm teşekkür yazılarını talebine istinaden CİMER Sistemi üzerinden gelen iki başvurunun il müdürlüğünce 26.11.2024 tarih sayılı resmi yazıyla; on dokuz başvurunun ise Türkiye Atıcılık Federasyonu Başkanlığınca 10.07.2024 ve 31.07.2024 tarihlerinde başvuranın Federasyon Başkanlığında kayıtlı e-posta adresine iletilmiştir.

14.9. Başvuranın, Antrenör Sözleşmesi Fesih Belgesi ve sözleşme fesih tarihinin bildirilmesi talebine dair ise; başvurana bildirim yapıldığına ya da 17.04.2024 tarihi itibariyle Atıcılık Antrenör Belgesinin bilgisi dışında kullanılıp kullanılmadığı bilgisinin teyidini sağlayabilecek veya Bakanlığın bilgi sistemlerinden gerekli işlemin yapıldığını gösterir bilgi/belgelerin başvurana iletildiğine dair bilgiye Bakanlık, Federasyon ve Kulüp tarafından yer verilmediği anlaşılmaktadır.

14.10. Öyle ki; başvuranın 01.07.2024 tarihli numaralı CİMER başvurusunda “ … fahri antrenörlük sözleşmesinin feshedildiği, … 18.04.2024 tarihinde kulübün yeni başkanı tarafından tarafıma şifahen bildirilmiştir. Ancak 2 ayı aşkın süredir sözleşmesinin feshi ile ilgili tarafıma herhangi bir yazılı bildirim yapılmamıştır. İstanbul Spor Kulübü antrenörlüğü sözleşmesinin feshinin 18.04.2024 tarihinde yapılıp yapılmadığı, yapıldı ise ne zaman yapıldığına dair bir yazı/belgenin tarafıma verilmesi …” ifade ettiği; 22.07.2025 tarihinde Gençlik ve Spor Bakanlığı Sicil Lisans Şube Müdürlüğünce İstanbul Spor Kulübünce 17.04.2024 tarihinde fesih işleminin iletildiği ve spor bilgi sisteminden fesih işleminin gerçekleştirildiği; ayrıca bilgi verilme hususunun anılan kulüpten talep etmesi gerektiği yönünde cevap verildiği görülmektedir.

14.11. Ayrıca; başvuranın, CİMER Sistemi üzerinden spor kulübüne hitaplı 22.07.2024 tarihli numaralı başvuruda ise; “… 01.07.2024 tarihinde yapmış olduğum sayılı başvurum 22.07.2024 tarihinde İstanbul Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü tarafından cevaplanarak “İstanbul Spor Kulübü 17.04.2024 tarihinde Antrenör feshinizi tarafımıza (Sicil Lisans ve Spor Kulüpleri Birimi ) yazmış olup spor bilgi sisteminden fesih işleminizi gerçekleştirmiş bulunmaktayız. Tarafınıza bilgi verilme hususunu ise İstanbul Spor Kulübünden dilekçe ile talep edebilirsiniz. … denilmektedir.

…” şeklinde başvuruda bulunduğu görüldüğünden başvurana CİMER başvurusunda fesih tarihinin iletildiği, spor bilgi sisteminden fesih işlemlerinin yapıldığı bildirilse de resmi fesih belgesinin iletilmediği anlaşılmaktadır.

14.12. Diğer taraftan, başvuranın 05.08.2019 ila 10.07.2024 tarihleri arasında atıcılık branşı ile ilgili verdiği dilekçeler, idarenin dilekçelere cevabi yazıları ile atıcılık spor dalı için alınan malzeme taleplerine dair Bahçelievler Gençlik ve Spor İlçe Müdürlüğünde verilerin mevcut olduğu 30.04.2025 tarihli sayılı yazı ve eklerinden anlaşılmaktadır.

14.13. Başvuranın talep ettiği diğer dokümanların yapılacak fiziki/dijital arşiv araştırması neticesinde Bilgi Edinme Kanunu’nun izin verdiği ölçüde başvurana iletildiği ve iletilebileceği belirtilmiş olup İstanbul il müdürlüğünce 28.04.2025 tarihli sayılı yazı ile Evrak Biriminden gerekli araştırmanın yapılmasının istendiği de görülmektedir.

14.14. Başvuranın benzer konularda CİMER Sistemi üzerinden yaptığı 23.07.2024 tarihli başvurusuna 31.07.2024; 19.08.2024 tarihli başvurusuna 27.09.2024; 20.10.2024 tarihli başvurusuna da 04.12.2025 tarihlerinde ilgili idarelerce cevap verildiği tespit edilmektedir ki idarece başvuranın defaten yaptığı başvurulara yapılacak herhangi bir işlem bulunmadığından CİMER mevzuatı gereği benzer içerikte cevaplar verildiği iletilmiştir.

14.15. Ayrıca, 20.05.2025 tarihi itibari ile Türkiye Atıcılık Federasyonu Başkanlığının https://www.taf.gov.tr/il_temsilcileri web adresinde İstanbul il temsilcisinin 16.05.2025, 20.05.2025 ve 21.05.2025 tarihlerinde https://www.taf.gov.tr/Antrenorlerweb adresinden antrenörler bilgilerine ulaşılmadığı; ayrıca https://www.taf.gov.tr/Sporcular web adresinden ise sporcular arasında “Havalı ve Ateşli Silahlar” branşında adının yer aldığı görülmektedir (Erişim

Tarihi:16-20-21.05.2025).

15. (6) numaralı paragrafta değinilen Ülkemizin taraf olduğu uluslararası sözleşmede herkesin ifade özgürlüğü hakkına sahip olduğu, bu hakkın haber ve görüş alma ve verme özgürlüğünü kapsadığı, gerekli hallerde hakkın sınırlamalar veya yaptırımlara tabi tutulabileceği belirtilmiştir.

16. Anayasanın 74. maddesinde ise herkesin bilgi edinme hakkına sahip olduğu belirtilerek, bilgi edinme hakkı ayrıca ve açıkça güvence altına alınmıştır. Söz konusu madde genel bir düzenleme olup hakkın sınırı konusunda ayrıca bir düzenleme içermemektedir; ancak bilgi edinme hakkı da mutlak bir hak olmayıp, ilgili mevzuatı kapsamında belli bazı kısıtlamalara tabi tutulabilecektir.

17. Bilgi edinme hakkının kanuni çerçevesi ise 09.10.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu ile belirlenmiştir. Kanunun amacı, demokratik ve şeffaf yönetimin gereği olan eşitlik, tarafsızlık ve açıklık ilkelerine uygun olarak kişilerin bilgi edinme hakkını kullanmalarına ilişkin esas ve usulleri düzenlemektir.

18. Anayasa ile güvence altına alınan bilgi edinme hakkının kullanımının zorlaştırılması veya imkânsız hale getirilmesinin önüne geçmek amacı ile Kanunun 4. maddesinde herkesin bilgi edinme hakkı olduğu belirtilmiş; Kanunun 5. maddesinde ise kamu kurum ve kuruluşları, anılan Kanunda yer alan istisnalar dışındaki her türlü bilgi veya belgeyi başvuranların yararlanmasına sunmak ve bilgi edinme başvurularını etkin, süratli ve doğru sonuçlandırmak üzere, gerekli idari ve teknik tedbirleri almakla yükümlü kılınmıştır.

Bu madde düzenlemesi ile aynı zamanda bilgi edinme hakkının en verimli şekilde kullanılabilmesi için her türlü tedbiri almalarının sağlanması ön görülmüştür. Buna göre, bilgi edinme herkes için kanuni bir hak, bilgi vermek ise kamu kurum ve kuruluşları için, Kanunun istisna saydığı haller dışında, kanuni bir yükümlülüktür.

19. Bilgi edinme hakkına getirilen kanuni sınırlamalar 4982 sayılı Kanun’un 15 ila 28. maddeler arasında tahdidi olarak sayılmaktadır ki on dört istisnaya yer verilmiştir. Kanunda yer alan bu istisnaların, yargı denetimi kapsamındaki işlemler, devlet sırrına, ülkenin ekonomik çıkarlarına, istihbarata, idari ve adli soruşturma ve kovuşturmaya erişim ilişkin bilgi ve belgeler, özel hayatın ve haberleşmenin gizliliği, ticari sır, fikir ve sanat eserleri, kurum içi düzenlemeler, kurum içi görüş, bilgi notu, tavsiye ve mütalaadan oluştuğu görülmektedir.

20. Esasında temel hak ve özgürlüklerinin daha verimli ve etkin kullanılabilmesi amacıyla, özlerine dokunulmaksızın sınırlandırılmaları, bu şekilde kamusal çıkarlarla aralarında bir denge oluşturması zorunludur. Diğer bir ifadeyle, kişilerin bilgi edinme haklarının yanında kamunun ve diğer kişilerin hak ve özgürlüklerinin de hukuk tarafından korunma altına alındığı, bilgi edinme hakkının kullanılmasının kamunun ortak yararını ve kişilerin bireysel yararlarını dikkate alan adil bir dengeye dayanması gereklidir.

21. Kanun temel amacı açısından serbestlik kural olmakla birlikte, 4982 sayılı Kanun kapsamındaki bir bilgi edinme başvurusu bu Kanunun getirdiği bir istisnaya dayanılarak reddedilebilecektir. Kanunda yer alan bu istisnaların somut olarak belirlenmesi, bilgi edinme hakkının kullanımının temel amaç ve gayesinin belirlendiği anılan Kanunun 1. maddesinde yer alan demokratik ve şeffaf yönetimin gereği olan eşitlik, tarafsızlık ve açıklık ilkelerine işlerlik kazandırmaktır.

22. Anayasa Mahkemesinin T.04.12.2014, E.2013/114 K.2014/184 sayılı kararında da; “… Bilgi edinme hakkı, yönetilenlerin yönetenleri denetleyebilmesinin, dolayısıyla hukukun üstünlüğünün sağlanabilmesinin çok önemli bir aracı olarak işlev görmektedir. Bilgi edinme hakkı, devletin demokratik niteliğinin geliştirilmesi ve bireyin temel hak ve özgürlüklerinin korunması hususlarında önemli bir rol oynadığından, demokratik hukuk devletinde vazgeçilmez bir hak niteliğine sahip bulunmaktadır. Bu hakkın sınırlanmasını öngören düzenlemelerin de Anayasa’nın 13. maddesinde belirtilen güvencelere ve bu bağlamda ölçülülük ilkesine uygun olması gerektiği açıktır. …” denilmek suretiyle bilgi edinme hakkına getirilecek sınırlamanın çerçevesi çizilmiştir.

23. Diğer taraftan, özel hayatın gizliliği hakkının özel bir biçimi olan kişisel verilerin korunması hakkı Anayasanın 20. maddesinin “özel hayatın gizliliği” başlıklı maddenin son fıkrasında düzenlenerek, herkesin kendisiyle ilgili kişisel verilerin korunmasını isteme hakkına sahip olduğu düzenlenmiş olup kişisel verinin işlenmesinde başta özel hayatın gizliliği olmak üzere kişilerin temel hak ve özgürlüklerini korumak ve kişisel verileri işleyen gerçek ve tüzel kişilerin yükümlülükleri ile uygulanacak usul ve esasların düzenlenmesi amacıyla 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanununun yürürlüğe girdiği anlaşılmaktadır.

24. Bilgi edinme hakkı çerçevesinde talep edilen bilgi veya belgelerde kişisel verilerin bulunması durumunda, söz konusu kişisel verilerin kapatılarak verilmesi mümkünse ve bu halde verilen bilgiler bilgi edinme hakkının etkin bir şekilde kullanımına olanak sağlıyorsa, talep edilen bilgi veya belgelerin bu şekilde paylaşılması gerektiği; bu kapsamda, bilgi veya belgelerdeki bir başkasına ait kişisel verilerin,

Kişisel Verilerin Korunması Kanunu gereğince “açıklanması yasaklanan bilgiler” olarak kabulü gerektiği ve 4982 sayılı Kanun’un 9. madde hükmü uyarınca kişisel veriler içeren bilgi veya belgelerde uygulanması gerektiği değerlendirilmektedir (Benzer kararlar için bakınız: Kamu Denetçiliği Kurumu Kararları,

T.09.08.2019, K.2019/2185; T.29.08.2019, K.2019/5350, T.15.09.2023, K.2023/7446 ve T.05.11.2024, K.2024/9336 https://kararlar.ombudsman.gov.tr/Arama/Indexim Erişim Tarihi: 09.05.2025)

25. Bu kapsamda başvurunun iddiaları, idarenin konu ile ilgili açıklamaları, ilgili mevzuat ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;

Başvuranın talep ettiği bilgi ve belgelerden bir kısmının başvurana iletildiği bir kısmının ise iletilmediği; ancak yapılacak fiziki/dijital arşiv araştırması neticesinde Bilgi Edinme Kanunu’nun izin verdiği ölçüde iletileceği anlaşılmış olup; başvuranın (1) numaralı paragrafta talep ettiği bilgi ve belgelerden 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu’nun başvuruların cevaplandırılması başlıklı 12. maddesinde yer alan başvurunun reddedilmesi halinde bu kararın gerekçesi ve buna karşı başvuru yolları belirtilir hükmü gereğince 4982 sayılı Kanun’un istisnai hükümleri kapsamına girip girmediği hususunun idareler tarafından değerlendirilerek Kanunda tahdidi sayılan istisnalar kapsamında görülmemesi halinde söz konusu bilgilerin üçüncü şahıslara ait kimlik bilgileri ve kimliklerin teslim imkânı veren her türlü bilgi ve ifadenin 4982 ve 6698 sayılı Kanunlar çerçevesinde çıkartılmak/karartılmak/kapatılmak suretiyle kişisel verilere ve özel hayatın ihlaline mahal vermeyecek bilgilerin başvuru sahibinin erişime sunulması gerektiği; paylaşılması istisnalar kapsamında görülmesi halinde ise talebin reddedilme gerekçesi ve buna karşı kanun yollarının başvurana bildirilmesi yönünde ilgili idarelere tavsiyede bulunması gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

B. İyi Yönetim İlkeleri Yönünden Değerlendirme

26. İyi yönetim ilkelerine 28.03.2013 tarihli ve 28601 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik’in “İyi yönetim ilkeleri ”başlıklı 6. maddesinde yer verilmiş olup; İdarenin Kurumumuzun bilgi ve belge talebine ilişkin cevabi yazıları incelendiğinde “makul sürede karar verme”, “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun hareket ettiği; ancak idare tarafından başvuranın müracaatlarına verilen cevabi yazıda yukarıda açıklanan “bilgi edinme hakkı” ile “kararın geciktirilmeksizin bildirilmesi” ilkelerine uygun hareket edilmediği değerlendirilmiş olup idareden bundan böyle bu ilkelere de uygun hareket etmesi beklenmektedir.

VI. HAK ARAMA ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

27. 6328 sayılı Kanunun 21. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu Tavsiye Kararının idareye tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde herhangi bir işlem tesis edilmez veya eylemde bulunulmaz ise durmuş olan dava açma süresi kaldığı yerden işlemeye başlayacak olup (varsa) dava açma süresinden arta kalan sürede yetkili ve görevli mahkemelerde yargı yolu açıktır.

VII. KARAR

Açıklanan gerekçelerle; BAŞVURUNUN KABULÜNE,

Başvuranın talebine konu bilgi ve belgelerin, 6698 ve 4982 sayılı Kanunların özel hayatın, kişisel verilerin korunmasına, gizlilik esaslarına riayet edilerek üçüncü şahıslara ait kimlik bilgileri, kimliklerin tespitine imkân veren her türlü bilginin karartılmak/kapatılmak/çıkartılmak suretiyle kendisiyle ilgili bilgilerin başvuru sahibinin erişimine sunulması yönünde işlem tesis edilmesi hususunda GENÇLİK ve SPOR

BAKANLIĞINA, İSTANBUL GENÇLİK VE SPOR İL MÜDÜRLÜĞÜNE, TÜRKİYE ATICILIK

FEDERASYONU BAŞKANLIĞINA ve İSTANBUL SPOR KULÜBÜNE TAVSİYEDE

BULUNULMASINA,

6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanununun 20.maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca; ilgili idare tarafından bu karar üzerine tesis edilecek işlemin otuz gün içinde Kurumumuza bildirilmesinin zorunlu olduğuna,

Kararın BAŞVURANA, GENÇLİK ve SPOR BAKANLIĞINA, İSTANBUL GENÇLİK VE SPOR İL MÜDÜRLÜĞÜNE, TÜRKİYE ATICILIK FEDERASYONU BAŞKANLIĞINA ve İSTANBUL SPOR KULÜBÜNE tebliğine,

Türkiye Cumhuriyeti Kamu Başdenetçisi’nce karar verildi.

Mehmet AKARCA
Kamu Başdenetçisi

Bu belge, güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır.

Kavaklıdere Mah. Zeytindalı Caddesi No:4 Çankaya/ANKARA

Telefon
0 (312) 465 22 00 Faks : 0 (312) 465 22 65 e-Posta : [email protected] İnternet Adresi : www.ombudsman.gov.tr

Metin Kamu Denetçiliği Kurumu tarafından yayımlandığı gibidir; yapay zekâ özeti değildir. Bağlayıcı metin resmî kaynaktaki metindir.